Stopaj, İngilizce ve Fransızca kelimelerden türetilmiştir. Kelime olarak, “tekvif, kaynakta kesme” anlamına gelir. Sözlük anlamı kaynakta kesme anlamına gelse de, stopaj kısaca vergi ödeme sistemidir. Gelir ve kurumlar vergisine tabi kazançlara ilişkin tutarın ilgililere ödenmesi noktasında kaynakta kesilen ve o ilgili adına vergi dairesine yatırılan bir vergidir. Ticari kazançlarda kanunda belirtilen tutarda stopaj ödenir.

Kira Stopajı Nedir? Kimler Kira Stopajı Öder? Konut Kirasında Stopaj Ödenir mi? Kira Stopajı Ne Zaman Nereye Ödenir?

Kira stopajı, ticari gayrimenkulün (dükkan, ofis, işyeri vs) brüt kira bedeli üzerinden alınan vergi türüdür. İşyerini kiralayan kişi brüt kira bedelinin yüzde 20’sini her ay vergi dairesini ödemesi gerekir. Yani kira stopaj vergisini ödemesi gereken taraf kiracıdır.  Konut kirası üzerinden stopaj ödenmez.

Kira Stopaj Vergisi Nasıl Hesaplanır?

Yapılan kira sözleşmelerinde kira bedeli net veya brüt olarak belirtilmelidir. Kontratta belirtilen net miktar kiracının mülk sahibine ödemesi gereken tutardır. Kiracının, mülk sahibine ödeyeceği tutara kira stopaj kesintisi ilave edilerek brüt kira bedeli bulunur. Kira stopajını hesaplamak birkaç yol vardır.

2.     2 ) Net kira tutarını biliyorsanız bu tutarı 0,80’e bölerek veya 1,25 ile çarparak brüt kira bedeline elde edebilirsiniz. Brüt kira bedelinin yüzde 20’si de stopaj oranını verir.

3.       3) Stopaj tutarını 4 ile çarparak net kira bedelini, 5 ile çarparsak brüt kira bedelini buluruz.

Örnek: Samet bey dükkanını emlak danışmanı Hikmet bey vasıtasıyla kiraya verir. Samet bey eline 1000 TL geçmesini ister. Bu durumda Samet bey net kira bedeli olarak 1000 TL istemektedir. 1000 TL’yi 1.25 ile çarparsak veya 0.80’e bölersek brüt kirayı bulmuş oluruz. 1000*1.25= 1250 TL veya 1000/0.80=1250 TL Brüt kira

Samet beyin dükkanın kiralayan Nazlı hanım 1250 TL (brüt kira) üzerinden kira stopajı ödeyecektir. Kira stopajı da şu şekilde hesaplanır. Brüt kira 1250 TL’nin %20’si hesaplanarak bulunur. 1250*20%=250 TL Nazlı hanımın vergi dairesine yatıracağı kira stopajı 250 TL’dir.

Kovid-19'dan etkilenen ekonomik faaliyetlerin hızla normalleşmeye dönmesine katkı sağlanması amacıyla bazı hizmetlerde geçici olarak yıl sonuna kadar vergi indirimleri uygulanacak. Alınan tedbirler kapsamında, iş yerlerinin gayrimenkul kiralamalarında uygulanan yüzde 20 gelir vergisi stopaj oranı da yıl sonuna kadar yüzde 10 olacak.

 Gelir Vergisi Kanunu'nun 94'üncü maddesinde sayılan esnaf, tüccar, serbest meslek erbabı, şirketler gibi kişi, kurum ve kuruluşlar iş yerleri için kira ödemeleri üzerinden gelir vergisi kesintisi yapılıyor. Mevcut uygulamada, kiracı olan söz konusu mükelleflerin, yaptıkları kira ödemelerinin brüt tutarı üzerinden yüzde 20 gelir vergisi tevkifatı yapması gerekiyordu.

Yapılan düzenlemeyle 31 Aralık 2020 tarihine kadar nakden veya hesaben yapılan kira ödemelerine yüzde 10 gelir vergisi kesintisi yapılacak. Böylece kesinti yapmakla yükümlü mükelleflerin gerçek kişilere, kooperatiflere, dernek ve vakıflara yapacakları kira ödemelerine yüzde 10 oranı geçerli olacak.